Mihrişah Valide Sultan İmareti nerede, hangi ilçede? İşte MasterChef Türkiye'nin konuk olacağı imaretin tarihi

Mihrişah Valide Sultan İmareti, bu akşam ekrana gelecek MasterChef Türkiye yeni bölüm nedeniyle merak ediliyor. Sevilen yarışmada dış çekim, bu hafta Mihrişah Valide Sultan İmareti’nde yapılacak. Fragmanda görülmesi ile birlikte bu tarihi yapı izleyiciler tarafından araştırılmaya başlandı. Peki, Mihrişah Valide Sultan İmareti’nde nerede, hangi ilçedir? Ne zaman, kim tarafından yapıldı? İşte Mihrişah Valide Sultan İmareti tarihi…

Yayınlanma Tarihi: 26.09.2020 17:26
Değiştirme Tarihi: 26.09.2020 17:26
Mihrişah Valide Sultan İmareti nerede, hangi ilçede? İşte MasterChef Türkiye'nin konuk olacağı imaretin tarihi

Ekranların en çok izlenen yarışma programı MasterChef Türkiye 2020, üçüncü sezonu tüm heyecanıyla devam ediyor. Bu akşama ekrana gelecek 64. Yeni bölümde dokunulmazlık oyunu Mihrişah Valide Sultan İmareti’nde yapılacak. Yarışmanın sıkı takipçileri, Mihrişah Valide Sultan İmareti hakkında araştırmalara yapılıyor. İşte ülkemizin nadide tarihi eserlerinden Mihrişah Valide Sultan İmareti’ne dair merak edilenler…

MİHRİŞAH VALİDE SULTAN İMARETİ NEREDE, HANGİ İLÇEDE?

İstanbul Eyüp’te yer almaktadır. Bostan iskelesi Sokağı'nda, Mihrişah Valide Sultan Türbesi ile Hüsrev Paşa Kütüphanesi arasındadır. Türbe, hazîre, İmaret (aşhane), mektep, sebil ve çeşmelerden oluşan külliye, Sultan III. Selim’in annesi Mihrişah Valide Sultan tarafından 1792- 1795 yıllarında Mehmed Arif Ağa ve Ahmed Nûrullah Ağa’nın başmimarlıkları sırasında inşa ettirilmiş olup bina emini Anadolu kazaskerlerinden Kavafzâde Mehmed Emin Efendi’dir.

Külliyenin barok özelliklere sahip mermer cephesi türbe, taçkapılar, yuvarlak kemerli madenî şebekeli pencereler, sebil ve çeşmelerle şekillenmiştir. Türbe ve hazîre avlusuna kilit taşı stilize istiridye kabuğu motifli, iki renk mermerden örülmüş “S” profilli bir kapı ile geçilir.

Türbe plan olarak on iki köşeli, her kenarına dış bükey bir şekil verilerek dilimli dairesel bir form verilerek barok mimarinin dalgalı cephe düzeni yansıtılmıştır. Çift sıra pencereli ve kubbeli örtülü türbenin cephelerindeki pencereler arasında duvarlara gömülü sütunlar ve köşeli pilastırlar yer alır. Pencere altlarında ve üstlerinde bulunan yatay silmelerle, bunların aralarında yer alan sütun ve pilastırlarla cepheler bölümlenmiş, kullanılan renkli taşlarla etkili bir görünüm sağlanmıştır. Kilit taşlan stilize istiridye kabuğu motifli, “S” profilli kemerleri olan pencerelerden alttakiler dökme demir şebekeli, üsttekiler revzenlidir. Türbe üç bölümlü, revaklı bir girişe sahiptir. Ortasını bir kubbenin, iki yanını tonozların örttüğü bu bölümün iç yüzeyleri kalem işleriyle bezenmiştir. Türbe kapısı siyah-beyaz mermerden, kilit taşı stilize istiridye kabuğu motifli, “S” profilli bir kemere sahiptir. Bir âyetin yazılı olduğu kitabenin üzerinde “S” ve “C” profilli bir kemeri içte ve dışta akant ve palmet motifleriyle bezeyen taç kısmı bulunur. İki yandan ikişer sütunla sınırlanan kapının sağına ve soluna birer dikdörtgen pencere yerleştirilmiştir. On iki yüzlü türbe cephesinin bir yüzü giriş, iki yanı birer dolap nişi olarak düzenlenmiştir. Dokuz yüzünde altlı üstlü pencereler sıralanır. Üst kat pencereleri renkli camlı ve revzenlidir. Türbenin içindeki on iki adet sütun yapının iç köşelerindeki geçişleri yumuşatır.

Türbe, planı itibariyle Türk barok mimarisinin önemli bir temsilcisidir. Türbenin içinde Mihrişah Valide Sultanla birlikte beş sanduka bulunmaktadır. Girişin sağında etrafını rûmî palmet ve kıvrık dalların bezediği, sedef kakmalı ahşap bir korkulukla çevrili sanduka Mihrişah Valide Sultan’a aittir. Türbenin avlusu zamanla XVIII. yüzyıl sonu ile XIX ve XX. yüzyıllara ait mezarların bulunduğu bir hazîreye dönüşmüştür.

İmaretin bitişiğindeki cephe üzerinde yer alan ve iki yanındaki çeşmeleri örten geniş saçaklı gövdesi beş dalgalı yüze bölünmüş sebil barok üslûbunun âbidevî örneklerinden biridir. Altta pilastırlar arasında her yüzey kare formlu kartuşlarla dolgulanmıştır. Cephelerde ikisi pembe, biri mermer olan, üçlü demet sütunları birbirine bağlayan akant yapraklı, “S” ve “C” profilli kemerler arasında bitkisel tezyinatlı dökme demir şebekelere sahip pencere açıklıkları yer alır. Pencerelerin üzerinde yine pilastirlarla bölümlenmiş yüzeyler bu defa birbirinden profilli bir kornişle ayrılmış olup iki kat şeklinde devam etmektedir. Bunlardan ilki, “S” ve “C” kıvrımlı kemerler ve akant yaprakları ile meydana getirilen kartuşlara sahiptir. Sebilin iki yanındaki çeşmeler, iki yandan köşeli pilastırlardan oluşan yüksek kaideler üzerine oturan, helozonik kıvrımlı, akant yaprak başlıklı, yarım daire kesitli sütunlarla sınırlanmıştır.

 

Sebildeki süslemenin Ampir üslup özelliklerini yansıttığı görülmektedir.